19 Ιανουαρίου 2020

Το ρίσκο απώλειας όρασης με τη χρήση φακών επαφής και με διαθλαστική επέμβαση LASIK

Στο περιοδικό Ophthalmic & Physiological Optics δημοσιεύθηκε μία μελέτη* από το University of New South Wales (Sydney) που συνέκρινε το ρίσκο "απώλεια όρασης" (μείωση ≥ από 2 γραμμές στον πίνακα οξύτητας με την καλύτερα διορθωμένη όραση) μετά από διαθλαστική επέμβαση LASIK και με διάφορους τύπους φακών επαφής αναλύοντας αποτελέσματα δημοσιευμένων κλινικών μελετών από το 2003.
Η ανάλυση των αποτελεσμάτων έδειξε απώλεια όρασης σε 66 ασθενείς LASIK (95% διαστηματα εμπιστοσύνης, Cl: 34–108) για κάθε 10.000 ασθενείς (ποσοστό 0.66%).
Για να καταλήξουμε σε αντίστοιχα ποσοστά απώλειας όρασης ΜΙΑΣ επέμβασης LASIK με τη χρήση φακών επαφής για καθημερινή χρήση αλλά και για συνεχή χρήση και στον ύπνο, απαιτείται οι φακοί επαφής να χρησιμοποιηθούν στη χειρότερη περίπτωση (χαμηλά διαστήματα εμπιστοσύνης) για 103 (95% Cl 103–391) και 25 (95% Cl 25-79) χρόνια, αντίστοιχα.
Αν και στις δύο περιπτώσεις ο κίνδυνος απώλειας όρασης είναι χαμηλός, η χρήση φακών επαφής ΔΕΝ οδηγεί σε μεγαλύτερο ρίσκο απώλειας όρασης από μία χειρουργική επέμβαση LASIK, ειδικά αν οι φακοί επαφής δεν χρησιμοποιούνται στον ύπνο (extended wear) !

*Wu YT-Y, Ho A, Naduvilath T, Lim C, Carnt N, Keay LJ, Edwards KP, & Stapleton F. The risk of vision loss in contact lens wear and following LASIK. Ophthalmic Physiol Opt 2020. https://doi.org/10.1111/opo.12663





Το αξονικό μήκος του οφθαλμού στους μύωπες αυξάνεται ΠΡΙΝ την εμφάνιση της μυωπίας

Μια πρόσφατη μελέτη* διερεύνησε αλλαγές στη βιομετρία του οφθαλμού (ισχύ, αξονικό μήκος κλπ) σε παιδιά στη Σιγκαπούρη ΠΡΙΝ και μετά την εμφάνιση της μυωπίας (σε ένα πρόγραμμα προληπτικού ελέγχου των παιδιών).
Το ενδιαφέρον εύρημα αφορούσε το ρυθμό αύξησης του αξονικού μήκους, ο οποίος ήταν μεγαλύτερος στα παιδιά που εμφάνισαν μυωπία ακόμα και 1-2 χρόνια ΠΡΙΝ την εμφάνιση της σε σχέση με τα παιδιά που παρέμειναν εμμέτρωπες (0.37 mm το χρόνο για τα παιδιά που κατέληξαν μύωπες vs. 0.14 mm το χρόνο για τα παιδιά που παρέμειναν εμμέτρωπες)! 

Αυτή η παρατήρηση είναι πολύ σημαντική για την πρόληψη της μυωπίας. Είναι προφανές ότι νέες κλινικές μελέτες χρειάζεται να εκπονηθούν ώστε να αξιολογήσουμε τις υπάρχουσες οπτικές παρεμβάσεις για τη διαχείριση της μυωπίας (όπως η ορθοκερατολογία) ΠΡΙΝ από την εμφάνιση της μυωπίας σε παιδιά που παρουσιάζουν σημαντική αύξηση του αξονικού μήκους του οφθαλμού τους!

*Rozema J, Dankert S, Iribarren R, Lanca C, Saw S-M. Axial growth and lens power loss at myopia onset in Singaporean children. Invest Ophthalmol Vis Sci. 2019; 60:3091–3099. https://doi.org/10.1167/iovs.18-26247



2 Ιανουαρίου 2020

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η αύξηση του επιπολασμού της μυωπίας αποτελεί ένα από τα πιο σημαντικά θέματα συζήτησης κι έρευνας όσο αφορά την όραση. Το ενδιαφέρον για τη διερεύνηση των αιτιογενών παραγόντων της εμφάνισης της μυωπίας και των πιθανών τρόπων αντιμετώπισης της κορυφώθηκε όταν ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας σε συνεργασία με το Brien Holden Vision Institute δημοσίευσε το 2016* αυτό που πολλοί από εμάς υποψιάζονταν: ο επιπολασμός της μυωπίας αυξανόταν με ανησυχητικούς / επιδημικούς ρυθμούς.

Η αναγνώριση της μυωπίας αυτή τη δεκαετία από τους επαγγελματίες περίθαλψης της όρασης ως ένα κρίσιμο πρόβλημα είναι απλά η αρχή. Η κατανόηση μεταξύ του γενικού πληθυσμού, ειδικά στη χώρα μας, είναι χαμηλή, ενώ η πλεοψηφία δεν γνωρίζει καν τι εστί μυωπία και πως προκαλείται (αύξηση του μεγέθους του οφθαλμού). Το ίδιο ισχύει και για τους αρμόδιους φορείς, οι οποίοι πρέπει να συνειδητοποιήσουν ότι η αντιμετώπιση της εξέλιξης της μυωπίας αφορά πολλά περισσότερα από την απλή διόρθωση του διαθλαστικού σφάλματος με γυαλιά ή φακούς επαφής !


Αν οποιαδήποτε άλλη ιατρική πάθηση, που επηρεάζεται από γενετικούς και περιβαλλοντικούς παράγοντες, παρουσίαζε παρόμοια αυξητική τάση με τη μυωπία, θα είχε σήμερα προσελκύσει το ενδιαφέρον όλων των φορέων και των ΜΜΕ με πηχυαίους τίτλους κάθε μέρα !Ως επαγγελματίες της περίθαλψης της όρασης ΔΕΝ μπορούμε να είμαστε ικανοποιημένοι μέχρι οι φορείς να ασχοληθούν με τη θεραπεία της μυωπίας. Χώρες όπως η Κίνα έχουν εδώ και 2 χρόνια ξεκινήσει φιλόδοξα προγράμματα για τη δραματική μείωση των επιπέδων της μυωπίας μέχρι το 2030, αλλά δυστυχώς αυτά περνούν σε μεγάλο βαθμό απαρατήρητα στον υπόλοιπο κόσμο.

Η πρόοδος της οπτομετρίας και τη οφθαλμολογίας τις τελευταίες δεκαετίες στο παγκόσμιο στερέωμα έχουν καθοριστεί από τα σημαντικά επιτεύγματα που έχουν διαδραματιστεί στον τομέα της αποκατάστασης της όρασης. Αν θέλουμε πραγματικά να "πολεμήσουμε" τη μυωπία και να βγουμε νικητές, είναι απαραίτητο ΟΛΟΙ οι επαγγελματίες που δραστηριοποιούμαστε στο χώρο της περίθαλψης της όρασης, με παράλληλη στήριξη από τους αρμόδιους φορείς και τη βιομηχανία, με σθένος να αλλάξουμε ΣΗΜΕΡΑ κι όλας την κλινική προσέγγιση και αντιμετώπιση των παιδιών με μυωπία !

*Holden BA, Fricke TR, Wilson DA, Jong M, Naidoo KS, Sankaridurg P, et al. Global prevalence of myopia and high myopia and temporal trends from 2000 through 2050. Ophthalmology. 2016;123(5):1036- 42.



5 Σεπτεμβρίου 2019

Τα οφέλη από τη διαχείριση της μυωπίας υπερτερούν όποιων κινδύνων

Ο Μark Bullimore σε μια πρόσφατη δημοσίευση* έδειξε ότι τα οφέλη της διαχείρισης της εξέλιξης της μυωπίας (myopia control) υπερτερούν όποιων κινδύνων μπορούν να προκύψουν από την αντιμετώπισή της.
Συγκεκριμένα, όπως πρόσφατα δημοσίευσε στο OVS*, η διαχείριση της εξέλιξης της μυωπίας κατά 1.00 D μειώνει το ρίσκο εμφάνισης εκφύλισης της ωχράς κηλίδας κατά 40%, το ρίσκο εμφάνισης γλαυκώματος ανοιχτής γωνίας κατά 20% και το ρίσκο απώλειας της όρασης κατά 20%.
Η ορθοκερατολογία χρησιμοποιείται εδώ και πολλά χρόνια ως τεχνική διαχείρισης της εξέλιξης της μυωπίας , και πολλαπλές μελέτες έχουν δείξει ότι η χρήση ορθοκερατολογικών φακών για 2 χρόνια επιβραδύνει την αξονική επιμήκυνση του οφθαλμού κατά 0,25 mm (περίπου κατά 0.50 με 0.75D).

Από την άλλη, η πρόσφατη δημοσίευση από τη Stapleton και τους συνεργάτες της** έδειξε ότι το ρίσκο εμφάνισης μικροβιακής κερατίτιδας που σχετίζεται με φακούς επαφής στην Αυστραλία είναι μικρό. Αν και η χρήση των φακών επαφής κατά τη διάρκεια του ύπνου αυξάνει το ρίσκο εμφάνισης μικροβιακής κερατίτιδας σε σχέση με την καθημερινή χρήση, μόνο το 15% των περιπτώσεων μικροβιακής κερατίτιδας οδηγεί σε  απώλεια όρασης - μείωση οπτικής οξύτητας κατά δύο σειρές. Μάλιστα, άλλες μελέτες από το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ευρώπη παρουσιάζουν μικρότερο αριθμό περιστατικών μικροβιακης κερατίτιδας.
*Bullimore MA and Brennan N (2019). Myopia Control: Why Each Diopter Matters. Optom Vis Sci. Jun;96(6): 463-465.
**Stapleton et al., (2008). The Incidence of Contact Lens–Related Microbial Keratitis in Australia.Ophthalmology. 2008 Oct;115(10):1655-62. doi: 10.1016/j.ophtha.2008.04.002. 

19 Μαΐου 2019

Αποτελεί η μυωπία πάθηση;

Τρεις διαφάνειες από την κεντρική ομιλία του Prof Ian Flitcroft στο ετήσιο συνέδριο της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Οπτομετρίας και Οπτικής στη Ρώμη.
Η πρώτη αφορά τον ορισμό της "πάθησης" που με τις γνώσεις που έχουμε σήμερα μας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι η μυωπία αποτελεί μια πάθηση με επιδημικό μάλιστα χαρακτήρα.
Οι άλλες δύο αφορούν τη σύγκριση του επιπολασμού της μυωπίας με την παχυσαρκία σε διάφορες περιοχές του πλανήτη μας. Αν και είναι προφανές ότι η μυωπία αφορά σήμερα ένα σημαντικά μεγαλύτερο κομμάτι του πληθυσμού σε σχέση με την παχυσαρκία, η αντιπροσώπευσή της στις αναζητήσεις στο google είναι δυσανάλογη ! Ίσως γιατί η εντύπωση που έχουν οι "πάσχοντες" είναι ότι η μυωπία αντιμετωπίζεται με ένα ζευγάρι γυαλιά, κάτι που βέβαια δεν ισχύει, από τη στιγμή που τα γυαλιά ή οι φακοί ΔΕΝ σταματούν την εξέλιξή της !
Είναι απαραίτητο να ενημερώσουμε τους γονείς των παιδιών με μυωπία ότι σήμερα υπάρχουν τρόποι αντιμετώπισης της εξέλιξής της !




25 Απριλίου 2019

Τα διαδικτυακά παιχνίδια διαταράσσουν την ψυχική υγεία

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (WHO) κατέταξε πρόσφατα τον εθισμό στο διαδίκτυο και τα διαδικτυακά παιχνίδια ως παράγοντες διατάραξης της ψυχικής υγείας.* Ο αυξημένος χρόνος χρήσης υπολογιστών αλλά κυρίως των διαδραστικών συσκευών που χρησιμοποιούνται σε κοντινότερη απόσταση (κινητά τηλέφωνα, tablet) που οφείλεται στην απασχόληση με τα διαδικτυακά παιχνίδια, τα κοινωνικά μέσα και την ψηφιακή ψυχαγωγία έχει οδηγήσει στο φαινόμενο της "καθιστικής συμπεριφοράς", την κακή διατροφή και την έλλειψη χρόνου για υπαίθριες δραστηριότητες.
Οι δραστηριότητες σε εξωτερικούς χώρους αποτελούν, όπως γνωρίζουμε σήμερα από επιδημιολογικές μελέτες, τον περιβαλλοντικό παράγοντα με τη σημαντικότερη προστατευτική δράση στην εμφάνιση και την εξέλιξη της μυωπίας.
Αν και είναι απαραίτητο να διερευνηθούν επιπρόσθετοι παράγοντες σχετικά με τη χρήση των διαδραστικών συσκευών, όπως η απόσταση από την οθόνη, η στάση του σώματος και το ψηφιακό περιεχόμενο, η υπερβολική χρήση τους από τα παιδιά πρέπει να παρακολουθείται στενά, ώστε να αντιμετωπιστεί το αναδυόμενο φαινόμενο της «ψηφιακής μυωπίας».
*World Health Organization, International classification of diseases (ICD-11), 2018. Available from: https://icd. who.int/


27 Μαρτίου 2019

LOVE your eyes, LOVE your lenses - LOVE your optometrist !


Είναι προφανές ότι αρκετοί επαγγελματίες του χώρου μας θεωρούν ως μεγάλη απειλή τη διάθεση φακών επαφής από σελίδες στο "internet" - και κυρίως από τα eshops του εξωτερικού που προσφέρουν άκρως ανταγωνιστικές τιμές, πουλώντας κουτιά φακών πίσω από το πληκτρολόγιο με μηδαμινό κόστος.
Μου προκαλεί ιδιαίτερη εντύπωση όμως ότι ενώ προβάλλουμε ως απειλή τα eshops, τα οποία πουλάνε ΜΟΝΟ κουτιά, την ίδια στιγμή οι περισσότεροι οπτικοί στη χώρα μας ΔΕΝ διαθέτουν τους φακούς επαφής στις συσκευασίες, όπως ορίζει ο νόμος και οι κανόνες προστασίας του χρήστη/καταναλωτή, αδιαφορώντας για τις όποιες συνέπειες στην ασφάλεια και στην υγιεινή του χρήστη. Αντιθέτως, η πληθώρα των πωλήσεων αφορά "ζευγαράκια" φακών επαφής, πολλές φορές αμφιβόλου ποιότητας και προέλευσης. 
Από τη μία θεωρούμε ότι τα διάφορα σημεία πώλησης εκτός καταστημάτων οπτικών (π.χ. internet, φαρμακεία, καταστήματα super-market και καλλυντικών) δεν μπορούν να παρέχουν τις απαραίτητες πιστοποιήσεις και γνώσεις για τη σωστή επιλογή των ΦΕ, από την άλλη διαθέτουμε τους φακούς εκτός συσκευασίας σε ζευγάρια (blisters), όπως συνέβαινε με τις ασπιρίνες για τον πονοκέφαλο  πριν κάποια χρόνια στα περίπτερα. Με αυτόν τον τρόπο διάθεσης δεν ενημερώνουμε το χρήστη πλήρως για το προϊόν που αγόρασε - είναι χαρακτηριστικό ότι μόνο περίπου 1 στους 5 χρήστες που αγοράζουν ζευγάρια γνωρίζει την ονομασία των φακών που χρησιμοποιεί (ας μην αναφερθούμε για τα υλικά των ΦΕ). Παράλληλα, με την αγορά ζευγαριών δεν δίνεται η δυνατότητα στον χρήστη να συμβουλευτεί τις οδηγίες χρήσης και συντήρησης (που περιέχονται στη συσκευασία), αφήνοντάς τον σε ημιμάθεια και σε λανθασμένους χειρισμούς, όσο αφορά το χρόνο αντικατάστασής τους και την καθημερινή φροντίδα τους.
Δεν αποτελεί επομένως έκπληξη η μικρή διείσδυση των φακών επαφής στην Ελλάδα (περίπου 3.5%, αρκετά χαμηλότερα από το 10% που παρουσιάζεται στις 5 κορυφαίες χώρες της ΕΕ), ενός προϊόντος που θα έπρεπε μαζί με τα γυαλιά οράσεως να αποτελούν την "αιχμή του δόρατος" στο χώρο μας. Ως αποτέλεσμα, οι χρήστες που ενδιαφέρονται να ενημερωθούν σχετικά με τα προϊόντα φακών επαφής ωθούνται προς το διαδίκτυο και τα eshops, απ΄όπου παραγγέλνουν τους ΦΕ σε συσκευασίες για ένα ή ακόμα και δύο χρόνια, χωρίς δυστυχώς πολλές φορές να έχουν καν περάσει έλεγχο εφαρμογής και όρασης ! Δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός ότι αρκετοί χρήστες θεωρούν ότι γνωρίζουν όσα χρειάζονται για την εφαρμογή των ΦΕ, και ότι αποτελούν τον ιδανικότερο κριτή (εξάλλου είναι κάτι που οι ίδιοι οι "εφαρμοστές" τους προτείνουν - να "δοκιμάσουν" τους φακούς) !
Η έλλειψη του απαραίτητου επαγγελματισμού σε ένα τόσο σημαντικό πεδίο υπηρεσιών που αφορούν ιατροτεχνολογικά προϊόντα, όπως οι φακοί επαφής, υποβιβάζει το επίπεδo του οπτικού-οπτομέτρη, οδηγώντας σε απώλεια της πιο ενεργής και δυναμικής πελατείας μας, τους χρήστες ΦΕ.

-Ενημερώστε τον χρήστη για τα πλεονεκτήματα της διάθεσης των ΦΕ σε συσκευασίες και τους κινδύνους των πρόχειρων λύσεων.

-Απομακρύνετε από τα καταστήματα διαφημιστικές ενέργειες που προωθούν blisters ενάντια στους κανόνες προστασίας του χρήστη/καταναλωτή, κατι που δυστυχώς και αρκετοί προμηθευτές στη χώρα μας έχουν υιοθετησει !!! 

-Προωθήστε τις γνώσεις σας και τον επαγγελματισμό σας και στους φακούς επαφής !!

LOVE YOUR EYES, LOVE YOUR LENSES - LOVE YOUR OPTOMETRIST